Ảnh trừu tượng được thiết kế để phá vỡ mọi quy tắc nhận diện thông thường, khiến người xem tập trung hoàn toàn vào cảm xúc mà nó mang lại. Thay vì tìm hiểu “đó là gì”, họ trải nghiệm trực tiếp những ấn tượng thị giác và tâm lý. Để tạo ra những tác phẩm trừu tượng ấn tượng và tránh rơi vào sự ngẫu nhiên vô nghĩa, nhiếp ảnh gia cần nắm vững một số nguyên tắc cốt lõi cùng hi88.
Tư duy và góc nhìn yếu tố quyết định sự thành bại
Tư duy và góc nhìn là yếu tố then chốt quyết định thành bại của một bức ảnh. Chúng ảnh hưởng trực tiếp đến cách nhiếp ảnh gia lựa chọn bố cục, ánh sáng và cách kể chuyện trong hình. Theo dõi Hi88 đăng nhập ngay.
Thay đổi cách nhìn để khám phá mới
Bộ não con người luôn muốn nhận diện mọi vật nó thấy. Để chụp ảnh trừu tượng, hãy thay đổi góc nhìn quen thuộc để “lừa” mắt. Nằm sấp, áp sát ống kính, xoay máy hoặc chụp qua kính mờ, nước, lưới sắt… để đối tượng không nhận ra ngay lập tức.
- Chụp macro cực gần (khoảng cách 1–5 cm) vào các chi tiết nhỏ như vết nứt tường, lớp sơn bong tróc, giọt nước trên kính.
- Sử dụng chuyển động có chủ đích: rung máy nhẹ, zoom trong lúc đang bấm (zoom burst), hoặc di chuyển chủ thể khi để tốc độ chậm.
- Chụp qua các lớp vật liệu trong suốt hoặc mờ: kính nhòe mưa, nilon nhà kính, chai thủy tinh chứa nước màu.
- Lật ngược khung hình trong hậu kỳ để người xem mất phương hướng hoàn toàn.
Hình khối và kết cấu là chìa khóa tạo ấn tượng thị giác mạnh
Trong ảnh trừu tượng, hình khối, đường nét, kết cấu và ánh sáng quan trọng hơn nội dung thực tế. Một bức tường gạch cũ có thể trở thành kiệt tác nếu bạn chọn góc nhỏ, nơi ánh sáng tạo bóng đổ phức tạp, trong khi cảnh đẹp lộng lẫy dễ thất bại nếu thiếu cấu trúc hình học mạnh.
Trước khi bấm máy, hãy tự hỏi bản thân ba câu hỏi quan trọng: Hình dạng chính trong khung hình là gì (đường cong, đường thẳng, tam giác, vòng tròn…)? Kết cấu bề mặt có đủ chi tiết để khám phá khi phóng lớn không? Sự tương phản ánh sáng có tạo ra chiều sâu và nhịp điệu cho bức ảnh không?
Ảnh trừu tượng kỹ thuật và dụng cụ quan trọng nhất
Ảnh đòi hỏi nắm vững các kỹ thuật và sử dụng đúng dụng cụ để đạt hiệu quả tối đa. Việc hiểu rõ công cụ và phương pháp sẽ giúp mỗi bức ảnh vừa ấn tượng vừa có chiều sâu cảm xúc.
Kiểm soát hoàn toàn độ sâu trường ảnh và tốc độ
Ảnh trừu tượng thường sống nhờ chi tiết vi mô hoặc hiệu ứng mờ có chủ đích. Do đó, việc chọn khẩu độ và tốc độ màn trập quyết định đến 70% sự thành công. Một số thiết lập kỹ thuật quan trọng cần ghi nhớ:
- Khẩu độ cực lớn (f/1.4 – f/2.8) khi muốn cô lập một vùng kết cấu nhỏ giữa nền mờ mịt.
- Khẩu độ nhỏ (f/11 – f/16) kết hợp ống kính macro để lấy nét toàn bộ bề mặt gồ ghề, tạo chiều sâu thị giác.
- Tốc độ chậm 1/15s đến vài giây kết hợp tripod khi muốn tạo hiệu ứng chuyển động mượt (motion blur) của nước, mây, hoặc ánh sáng xe đêm.
- Sử dụng bokeh có hình dạng đặc biệt (thông qua tấm cắt hình tự chế đặt trước ống kính) để biến các điểm sáng thành hoa văn trừu tượng.
Màu sắc vũ khí mạnh nhất của ảnh trừu tượng
Màu sắc trong ảnh không chỉ tô điểm mà còn là chính nội dung. Một gradient chuyển màu mượt mà từ xanh lam sang đỏ cam có thể tự mình kể một câu chuyện cảm xúc mà không cần bất kỳ hình thù nào nhận diện được. Những lưu ý quan trọng về màu mà mọi nhiếp ảnh gia trừu tượng đều phải thuộc nằm lòng:
- Giới hạn bảng màu tối đa 3–4 tông để tránh rối mắt, nhưng phải có ít nhất một cặp màu bổ túc hoặc tương phản mạnh.
- Trong ảnh trừu tượng, chỉ tăng saturation chọn lọc ở những vùng cần nhấn mạnh cảm xúc, tránh áp dụng đồng loạt. Cách làm này giúp bức ảnh vẫn giữ sự tinh tế và cân bằng về thị giác.
- Thử chuyển sang đen trắng nếu màu gốc quá hỗn loạn – đôi khi monochrome lại làm nổi bật kết cấu và nhịp điệu tốt hơn.
- Chụp vào giờ vàng hoặc giờ xanh để tận dụng ánh sáng tự nhiên có nhiệt độ màu cực đoan, tạo gradient trời sẵn có.
Kết luận
Chụp ảnh trừu tượng không phải là “chụp bừa rồi để hậu kỳ cứu”. Đây là quá trình rèn luyện khả năng quan sát thế giới bằng con mắt cảm xúc thay vì lý trí. Khi bạn học cách bỏ qua tên gọi của sự vật, lờ đi các quy tắc bố cục truyền thống và chỉ tập trung lắng nghe phản ứng bản năng trước hình khối, màu sắc và kết cấu, bức ảnh mới thực sự sống động.